29 maja 2017. imieniny: Magdalena, Teodozja, Maria
Czcionka:   A+ A- 
kontrast
bip
Mąkosy Stare

Wieś należy do najstarszych w regionie. Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1191 r. i zamieszczona jest w "Dziejach Polskich Ksiąg XII do 1480 r." napisanych przez Jana Długosza. Wtedy to Książe Kazimierz Sprawiedliwy wprowadził obowiązek płacenia dziesięciny przez mieszkańców wsi Mąkosy Stare na rzecz Kolegiaty Sandomierskiej. W XII i XIII w. chłopi byli poddanymi książęcymi, a od XIV i XV w. do końca I Rzeczypospolitej poddanymi króla. W 1387 r. król Władysław Jagiełło zwolnił mieszkańców wsi Jedlnia i Mąkosy Stare od danin i powinności płacenia podatku.

Wieś Mąkosy była ściśle powiązana ze wsiami Goryń i Jedlnia. Związek z Goryniem miał charakter religijny, gdyż na goryńskim cmentarzu ciałopalnym chowano kremowanych mieszkańców Mąkos, a po wybudowaniu w Goryniu kościoła, Mąkosy od 1776 r. do 1850 r. należały do parafii Goryń.

Od 1850 r. Mąkosy Stare należały do parafii Jedlnia Kościelna bo mieszkańcy przenieśli swoje osady położone nad rzeką Radomką na nowe kolonie w miejscu wykarczowanych lasów, a most na rzece Radomce został zniszczony. W 1851 r. nastąpiła komasacja gruntów wsi. Po jej przeprowadzeniu z bezplanowej zabudowy zaczęła się formować wieś o zabudowie ulicowej. Zaistniała także możliwość powstania szkoły. Nauczanie (dwóch nauczycieli) odbywało się w izbach i do 1939 r. szkoła była 4-klasowa. Do szkoły zobowiązane były uczęszczać dzieci ze wsi Mąkosy Nowe, Jodłowiec i Lewaszówka. Uczeń po skończeniu 4 klas mógł kontynuować naukę w szkołach 7-klasowych, które były zlokalizowane w Jedlni Kościelnej, Jastrzębi i Brzózie.

Bardzo ciężkie czasy przeżyli mieszkańcy Mąkos Starych i wsi (od Bartodziejów do Głowaczowa) leżących nad Radomką w czasie II wojny światowej. Wszystkie wsie zostały wysiedlone przez okupanta w 1942 r. i zamienione na poligon.

Niemcy ustawiali na wzniesieniach górujących nad wsią karabiny maszynowe i granatniki i bez ostrzeżenia zaczęli ostrzał zabudowań amunicją zapalająca. Ludność uciekała w kierunku rzeki Radomki zostawiając cały dobytek. W 1941 r. gestapo aresztowało kierownika szkoły i Jana Deję s. Ignacego. Po tym wydarzeniu mieszkańcy Mąkos, otrzymawszy termin opuszczenia wsi, udali się na wysiedlenie. Powrócili z niego w połowie 1945 r. kiedy front w wyniku ofensywy wojsk radzieckich oparł się na Wiśle.

     

 

Plan Odnowy Miejscowości

Klikając poniższy link można pobrać Plan odnowy miejscowości Mąkosy Stare, który oprócz planów na przyszłość miejscowości zawiera także kompendium wiedzy o historii miejscowości, ale także o czasach obecnych.

Pobierz dokument ...

URZĄD GMINY JASTRZĘBIA

Jastrzębia 110, 26-631 Jastrzębia
tel. 48 384-05-05
fax: 48 484-05-04
urzad@jastrzebia.pl

GODZINY URZĘDOWANIA

poniedziałek               8:00 - 16:00
wtorek-piątek              7:00 - 15:00

Rachunek bankowy:

Poludniowo-Mazowiecki BS w Jedlinsku
40 9132 0001 0000 3768 2000 0010